Sayı 23: Hayal Kırıklığı

• Hayalperest – HAKAN KIZILTAN

İnsan ne ilginçtir ki bir hayalin peşinden koşarken kendi gerçekliğini kazanır. Hayallerinin peşinde koşan insanoğlu sadece hayal kırıklıklarıyla ilerler; her hayalin kırıldığı yerde yeni bir hayal kurulur, ta ki en büyük hayal kırıklığı ölüme kadar.

•  Ömür, hayal kırıklıkları manzumesi – AYHAN EĞRİLMEZ

Hayal kırıklıklarımız bize dünya üzerindeki egemenliğimizin sınırlarını çizerler. Bir misafir olarak geldiğimiz evrende krallık hayalleri kuruyor, sonra da hayal kırıklıklarımızdan yakınıyoruz.

• Hüsran – FİGEN ABACI

Eşinin, arkadaşının, komşusunun, çocuğunun, sevgilisinin, işinin, okulunun vs. yarattığı hayal kırıklığından dolayı mutsuz olduğunun söylemiyle başvuran “hastanın” dillendirdiğinin ardına yönelince, aslında kendisinin kendinde yarattığı hayal kırıklığına ulaşmak hiç de zor olmaz.

• Temkinli hayaller – YANKI YAZGAN

Bebek annesinde aradığını bulamadığında yaşadığı ilk hayal kırıklığını, hele bu hayal kırıklığı tekrarlanarak uzayıp gittikçe, pek unutamaz. (…) Bebekte doğuştan gelen kusurlar bir yana, uyku düzensizliği ya da beslenme sorunları, bebeğin hayatlarına katılmasıyla beklediğini bulamayan anne-babanın hayal kırıklığının kaynağı olur.

• Bizi hayal kırıklığından koru – EMİNE ZİNNUR KILIÇ

Ergen intiharlarında hayal kırıklığı önemli bir etkendir. Ya hayal kırıklığına uğramıştır, ya uğratmıştır ya da uğratmaktan korkmuştur. Hayal kırıklığı çevresinde kümelenen bütün o olumsuz duygular; öfke, utanç, suçluluk, kaygı ve üzüntü ergenleri yaşama son verme düşüncesine kadar itebilir.

• Her ayna kırmaya ve kırılmaya mahkûmdur – CUMHUR BORATAV

Şunu asla aklından çıkarma: Her ayna kırıktır ve her ayna hem seni kırmaya hem de senin tarafından kırılmaya mahkûmdur. Tek bir aynadan söz edebiliriz, o da insan canlısının kendi içsel sürecidir.

• Sabret, şükret, seyret – KEMAL SAYAR

Hayal kırıklığının bize öğretebileceği bir şeyler olduğunu fark ettiğimiz zaman, hayatımız değişir. Hayal kırıklığı bize yeni düşünme biçimleri öğretebilir. Hayal kırıklığından ancak kendimizi lanetlemekten kurtularak bir şeyler öğrenebiliriz.

• Hayat taşı – HİRA SELMA KALKAN

Hepimiz Sisyphos’uz biraz da… (…) İşte insan hayatı da o taşın tepeye çıkarılıp yuvarlanması kadar geçen süredir kanımca. Spermin yumurtayla buluşmak üzere aldığı yoldadır hayat. Milyonlarca sperm rahme ulaşacak ancak biri dölleyecektir, diğerleri eli boş dönecektir; ya da hiçbiri ulaşamayacak, yere, lavaboya dökülecektir. O spermlerin hayal kırklığından söz etmek mümkün mü? Sisyphos’un hayal kırklığından söz etmek mümkün mü?

• Terapilerdeki paradoks ve hayal kırıklığı – CENGİZ GÜLEÇ

Terapistin hastanın gerçekliğine saygı duymaması hiç kuşku yok ki büyük bir hayal kırıklığının kaynağıdır. Terapistlerin hastaları için neyin iyi olduğunu bildiklerine dair içselleşmiş katı bir inanca kendilerini kaptırdıkları takdirde ne kadar acımasız ve zorbaca tahakküm kurabileceklerini birçok “terapi” uygulamasında görmek mümkündür.

Bu makalenin mesleğe yeni başlamış ve insanlara yardımcı olma aşkıyla dolu arzulu terapist adaylarına pek de hoş gelmeyeceğini gayet iyi bilmekteyim. Terapi, ruhsal bir hastalık ya da daha hafif haliyle “bozukluğun” tedavisinden çok, kişinin olgunlaşması ve egosunun yeniden eğitilmesi sürecidir.

Can Dündar, “Gerçekçi ol, imkânsızı iste” neslinden, “Gerçekçi ol, mümkünü kopar” kuşağının doğduğunu söylüyor: “Parka ile yetişenlerin marka ile yetişen çocukları oldu” – SÖYLEŞİ: ASLI KAPROL

Can Dündar’a göre üç şeyin kırılması can yakıcı: kalbin, gururun, hayalin. Hiçbir kırık çıkıkçının tedavi edemeyeceği kadar ağır hasara yol açacak söz ise: “Sana inanmıştım.”

• Kırık hayallerimle beslediğim gerçek – AHMET İNAM

Hayaliniz var, oluyor, oluveriyor. Gerçekleşiyor. Ömrünüz böyle geçiyor. Hiç kırık hayaliniz yok. Demek ki siz yaşamamışsınız, yaşayamayanlardansınız! Kırılmaya bırakın hayallerinizi. Bırakın kırılsın, korkmayın. Kırıklarıyla güçlenen hayallerinizin can veren soluğu, gerçek karşısındaki tutukluğunuzu giderebilir.

• Hayal kırıksız olmaz! – SİBEL ERENTAY

Hayal kırıklıkları içinde en çok iz bırakan, hep bir ince sızı olarak kalan hangisi? (…) Herhalde bir çocuğun yaşadığı “sevilmiyorum” duygusundan daha büyük, daha kalıcı, daha can yakıcısı yok. (…) Hayal kırıklıklarıyla dolu bir çocuk, kırık dökük bir yetişkin olacak, hepsi bu. Ve etrafını da kırıp dökecek zaman içinde.

• Oryantalist fanteziler: Hayal diyarında hayal kırıklığı – HANDE ÖĞÜT

Doğu bereketlidir, hem hayalidir hem işlevsel, hem de hayal kırıklığına yol açacak kadar gerçektir. (…) 19. yüzyıldan bu yana kadının, Doğu’nun gizeminin anahtarı olduğu söylemine kapılan pek çok Batılı yazar, Doğu’yu cinselleştirme ya da şehvetli bir Doğu imgesi sunmada yaratıcı güçlerini sonuna kadar kullanmıştır: Doğu cinselliği fantezileri, Doğulu kadının şehvet düşkünlüğü efsanesi, Doğulu haz nesneleriyle (köle kadınlar, kadın eşyaları, peçe, sürme, genç erkekler gibi) kurulan fetişistik bağ… (…) Bu egemen ve kurucu öznenin hayal kırıklığına tahammülü yoktur, hayalindeki “otantik”i bulamazsa onu yaratır. Oryantalizm işte budur!

• Far – küçük İSKENDER

Ameliyatlarda kan yüzünden kırılan çok neşter gördüm.

• Bir gelecek bilimcinin hayal kırıklığı – REHA ÜLKÜ

Hayal kırıklığı bir gelecek bilimcinin birincil duygusal gereksinimlerinden birisidir ve marazi bir duygu değildir; tersine, terapi işlevi görür.

• Çukur deneyimi – ATEŞ İLYAS BAŞSOY

Koltuktan kalkıyorsun. Çıplak ayakların çimleri eziyor. Hortumu alıp vanayı açıyorsun. Su hızla akmaya başlıyor.

Popo cebindeki telefon titriyor, lise arkadaşın arıyor. “Reklamlardayım” diyorsun. “Ve devam edecek halim kalmadı.” 

• Hayal kırılmaz, kırılan başka bir şeydir: “Hayali gönlüme yadigâr kalan” – YAŞAR SÖKMENSÜER

Keşke “hayal kırıklığı”, yeni bir hayalin ya da o hayalin yeni halinin sardunyası olsa… (…) Hani, neresinden kırılırsa kırılsın, toprağını bulduğunda, toprağına kavuştuğunda, hiç nazlanmadan yeniden canlanan, boy atan sardunyalar…

• Tulpa – TUBA AKYOL

Bir hayal “gerçek”leştiği anda hayal kırıklığı olur. Çünkü hayaller yumurta gibidir. Civciv çıksın, kuş çıksın diye çatlar, ama bir yandan da yumurta çatlamıştır, hayal kırılmıştır ve gerçek hiçbir zaman hayal ile bire bir aynı değildir.

• Hayal kırıklığı yaratan öncelikli filmler – TAN TOLGA DEMİRCİ

Sinema perdesini “saydam” bir ortam olarak kabul edersek, projeksiyon cihazından yansıyan ışığın zihnin hangi düzeyinde kırılarak izleyicide onarılmaz bir hayal kırıklığı yarattığı meselesi daha ilginç bir hale geliyor.

• Nuri Bilge Ceylan “Bir Zamanlar Anadolu’da”: Her gerçek bir hayal kırıklığıdır – İSMAİL GÜZELSOY

“Bir Zamanlar Anadolu’da” gerçeğin değerini sorgulayan çok dinamik bir başyapıt. Gerçeğin bir iktidar silahı olarak yıkıcılığı, ölümle ilişkisi üzerine yazılmış büyük bir destan… Oğuz Atay meramını kamerayla anlatsa böyle bir şey ortaya çıkardı herhalde. Her durumda tek bir şey söylenmiş olurdu: Her gerçek sonunda bir hayal kırıklığıdır.

• Ölümü pahasına kurulan tutkulu hayaller ve öldüresiye acıtan hayal kırıklıkları üzerine bir film: Siyah Kuğu – NESLİ KESKİNÖZ BİLEN

Siyah ve beyaz arasında kan kırmızı bir tutkuyla salınan bir film “Siyah Kuğu”. Koyu karanlıkla kör eden bir aydınlık arasında… Ölümle yaşam, düşle gerçek, yırtıcı bir şehvetle naif bir masumiyet arasında… Hiçbir şey ya da her şey olmak arasında… Hayal kırıklıkları ile gerçekleşen düşler arasında…

• Gerçeğe uyanan roman kahramanı – İsmail GEZGİN

Yazar tüm bu tartışmalardan ve kendi yarattığı hayal kahramanının kendisine bu denli kafa tutmasından sıkılmıştı. “Yeter” dedi, “ölmene izin vereceğim”. Augusto ölümü hiç bu kadar yakınında hissetmemişti. Bu kez ürpererek kendisini öldürmemesi için yalvarmaya başladı Yazar’a ama Yazar karar vermişti; roman kahramanı ölecekti.

• Bir hayal kırıklığı üçlüsü: Caesar, Brutus ve Cassius – LEVENT METE

Hayal kırıklığının mutlaka bir yanlış hesaba dayandığını, bir kez de Caesar, Brutus, Cassius üçlüsü üzerinden söylemek için, şimdi artık uygun bir noktadayız. Hayal kırıklığına uğramak için gereken ikinci şart yanlış hesabın farkında olmamaktır. Kişi yaşanan sorunda kendi payını görmez. Olan biteni başkalarının ihanetine, yetersizliğine, kayıtsızlığına vb. bağlar.

• Beş dak’kada Beşiktaş! – FİGEN ŞAKACI

Dişlerinin sarısını, dudaklarındaki isli kabukları hatırlıyorum bir tek. Bir de Gümüşsuyu’ndan Dolmabahçe’ye kadar birkaç sokak köpeğiyle kıyın kıyın ve en “tenha” yerlerden ağlayarak Beşiktaş’a kadar yürüdüğümü…

• Kurulur ve kırılır – HAYDAR ERGÜLEN

Sık sık başına gelir yazanların, son şiiri hayal kırıklığı yarattı derler, son kitabı. Şiirlerini severdim ama kendisini tanıyınca hayal kırıklığına uğradım sözünü sık sık duyarız. (…) Yazan kişi de şöyle düşünebilir bazen, hatta bazen sık sık: Bu muymuş benim okurum, ben bunun için mi yazıyorum?

• Statünün aslan kesildiği yerler – LALE MÜLDÜR

Dostluğun kimi hallerinden söz edeyim mi size? Dayanabilir misiniz buna? Örneğin bazen bir arkadaşınızı, çok sevdiğiniz bir diğer arkadaşınızla tanıştırmak istersiniz. Beş dakikada ikisi bir olup size karşı cephe alırlar. (…) İnsanların arasında derin bir fay hattı açıldı.

• Portrelerin ressamı Rembrandt Van Rijn: Kendisiyle konuşan gözler – EBRU ACAR TARALP     

Rembrandt, hayata karşı yaşadığı hayal kırıklıklarını en doğal, abartısız ve en net şekilde portrelerinde yansıtmış sanatçıdır. (…) Sanat tarihinde kendi portresini onun kadar çok yapan bir sanatçı daha henüz görülmedi. (…) Bu portrelerinde Rembrandt, özellikle hayal kırıklığının her anını derinlikli analizleriyle tespit etmiştir.

• Biraz Çehov biraz Cahide – GÜROL TONBUL

Çehov gündelik yaşamın yalın ayrıntılarından oluşan bir durumu sergiler oyunlarında; Cahide de yaşam ayrıntılarında yalınlığı arar. O nedenle, biraz Çehov biraz Cahide insanların hayal kırıklıklarını, ortak gündelik serüvenlerini dile getirir.

• Bazı şeyler göründükleri gibidir ama görünmezler – Sukutî SONDEM
• Hayal ile kırıklığı – TARHAN GÜRHAN

Bu memlekette hayalleriniz itinayla kırılır. Hatta bu isimle bir “tükân” açsanız iyi iş yapar. Siz paradan haber verin, adam baltasını kapıp geliverir yanınıza.

• Hayat kırıklığı – DENİZ GEZGİN

Ayakkabıları tamir edebilirdi, oysa bir kadının incinen yüreği nasıl onarılır bilmezdi. (…) Güçlükle ve kendisine bile tuhaf gelen bir aceleyle yerinden kalktı, genç kadına yanaştı ve ayaklarının önünde diz çöküp zedelenmiş ökçesine uzandı. İlk kez bir ayakkabıyı tutarken elleri titriyordu ve avuçları ter içinde, ıslak derinin üzerinde kayıyordu.

• Boyalı düşler – ŞEBNEM SOYSAL

Panter edasıyla atlıyor üzerime. Tırmalıyor yüzümü. Sanki yükseklerden avına odaklanıp, süzülerek üzerime gelen bir şahin. Gözümü çıkaracak namussuz. (…) “Ver çabuk renklerimi…” (…) “Asıl sen ver suretleri” diye karnına bir tekme basıyorum. Duvara tosluyor sersem.

• Heidi hayaller diyarına… – ASLI KAPROL

Oysa çok evvel kırılmış o güvendiği dallar birer birer. Tuttuğu elin, çok sert kavradığı kadar kaygan olduğunu da bilmek, hep tutması gereken en güvenilir elin kendi eli olduğunu hissettirmiş.

• Köprüden önce son çıkış – TUĞÇE ISIYEL

Tam karşı tarafa varmaya ramak kalıyor ki duraklatıyorsun arabayı köprünün tam ortasında. Arabadan indiriveriyorsun beni apar topar. (…) Geçemiyorum geldiğim tarafa. Köprü uzadıkça uzuyor, arabalar çoğaldıkça çoğalıyor. Kusmalarım başlıyor bir süre sonra. Kustukça “sen” tarafım azalıyor, susuzluğum çoğalıyor. Bıraktığın hayal kırıklığıyla ağzımı yüzümü silmeye çalışıyorum. Temizlendiğimi sanırken kirleniyorum büsbütün.

• Umutla ve inanarak bekleyen diğerleri için… – ZAFER KALFA

Sabahları kolunu kımıldatamayacak kadar yorgun uyanan genç ressam artık karar vermekte zorlanıyordu. Atölyesinin içinde yarım kalmış resimlerine bakıp öylece bekliyordu. “Zavallı resimlerim” diye geçirdi içinden. Bir gün düğün, bir gün cenaze havasıyla yaşamaktan bıkmıştı!

• Hayal kırıklığı yaşamak mı, yaşatan olmak mı zor? – Mahinur EKİNCİ

Benim hayal kırıklığımsın sen. Hayatımdaki en büyük hayal kırıklığım. Öylesine âşıktım ki sana, tenim ilaçtır benim dediğinde hiç tereddüt etmeden abıhayat ilan ettim seni. Gözlerime senden başka hayal sokmadım.